Yüzde Hesaplama Nasıl Yapılır? Formüller ve Örnekler
Güncellenme: 05.01.2026 · 5 dk okuma
Bir sayının yüzdesi, yüzde artış, yüzde azalış ve iki sayı arasındaki yüzde değişimi adım adım örneklerle anlatıyoruz.
Yüzde nedir?
Yüzde, bir bütünün yüze bölünmüş parçalarını ifade eder. %20 demek, bütünün 100 parçasından 20 parçası anlamına gelir. Bu yüzden her yüzde işlemi aslında basit bir çarpma veya bölme işlemine indirgenebilir.
Bir sayının yüzdesi
Bir sayının belirli bir yüzdesini bulmak için sayıyı yüzde oranıyla çarpıp 100'e bölersiniz: Sonuç = Sayı × Yüzde ÷ 100.
Örnek: 4.500 TL'nin %18'i = 4.500 × 18 ÷ 100 = 810 TL.
Yüzde artış ve yüzde azalış
Yüzde artışta değere oranı eklersiniz, azalışta çıkarırsınız.
- Artış: Yeni Değer = Eski Değer × (1 + Yüzde ÷ 100)
- Azalış: Yeni Değer = Eski Değer × (1 − Yüzde ÷ 100)
- Örnek: 30.000 TL maaşa %25 zam → 30.000 × 1,25 = 37.500 TL
İki sayı arasındaki yüzde değişim
Değişim oranı = (Yeni − Eski) ÷ Eski × 100. Sonuç pozitifse artış, negatifse azalış vardır.
Örnek: fiyat 80 TL'den 100 TL'ye çıktıysa (100 − 80) ÷ 80 × 100 = %25 artış olmuştur. Tersine 100 TL'den 80 TL'ye düşerse %20 azalış olur; aynı 20 TL'lik fark farklı yüzdelere denk gelir çünkü taban değer değişmiştir.
Sık yapılan hatalar
En yaygın hata, art arda gelen yüzdeleri toplamaktır. %20 indirim üzerine %10 indirim, %30 indirim değildir: 100 TL → 80 TL → 72 TL, yani toplam indirim %28'dir.